Tarsal Tünel Sendromu

Tarsal tünel sendromu, ayakta görülen sinir sıkışması problemlerinden biridir. Bu durum, ayak bileğinin arkasından geçerek ayak tabanının hissiyatını sağlayan tibial sinir ve onun dallarının (medial plantar, lateral plantar ve kalkaneal sinirler) sıkışmasıyla ortaya çıkar. Sıkışma genellikle sinirin geçtiği dar bir kanal olan tarsal tünel bölgesinde meydana gelir.

Zamanla gelişen bu sinir baskısı, ayak tabanında yanıcı tarzda ağrıya, ayak bileği iç kısmında karıncalanma ya da uyuşma hissine neden olabilir. Şikayetler genellikle uzun süre ayakta kalmakla artar ve hastanın günlük yaşamını ciddi şekilde etkileyebilir.

Tedavide öncelik, sinir üzerindeki baskının azaltılmasına yöneliktir. Hafif vakalarda istirahat, ortopedik tabanlık kullanımı ve ultrason eşliğinde yapılan kortizon enjeksiyonları ile rahatlama sağlanabilir. Ancak ilerlemiş olgularda bu yöntemler yeterli olmaz ve cerrahi tedavi gerekebilir. Ameliyatla tarsal tünel açılarak sinir ve dalları serbestleştirilir, böylece sinir üzerindeki baskı ortadan kaldırılır.

Tarsal tünel sendromu belirtileri arasında en sık görülenler şunlardır:

•  Ayak tabanında yanıcı tarzda ağrı
•  Ayak bileği iç kısmında karıncalanma ve uyuşma
• Ayakta uzun süre kalmakla artan şikayetlerBu semptomlar zamanla ilerleyerek hastanın günlük yaşamını ve yürüme konforunu ciddi şekilde bozabilir.

Tedavi, hastalığın şiddetine göre planlanır. Hafif vakalarda istirahat, ortopedik tabanlık kullanımı ve sinir üzerindeki baskıyı azaltmaya yönelik ultrason altında kortizon enjeksiyonları etkili olabilir. Ancak ilerlemiş tarsal tünel sendromunda, ilaçlar yeterli gelmez ve cerrahi tedavi gündeme gelir. Ameliyatla sıkışan sinir ve dalları serbestleştirilerek rahatlatılır.

Tarsal Tünel Sendromu Nedir?

Tarsal tünel sendromu, ayak bileğinin iç kısmında yer alan tarsal tünel adı verilen dar bir kanal içinde posterior tibial sinirin ve uç dallarının sıkışması sonucu oluşan bir rahatsızlıktır. Bu tünel, sinir ve tendonları çevreleyen bağ dokusuyla kaplıdır. Sinirin sıkışması veya tahrişi sonucunda genellikle ayağın alt kısmında ve topuk bölgesinde ağrı, karıncalanma, uyuşma gibi belirtiler ortaya çıkar. Sinir üzerindeki baskı arttıkça, bu belirtiler günlük yaşam kalitesini ciddi şekilde etkileyebilir.

Tarsal tünel sendromu, periferik sinir sıkışmalarının ayaktaki karşılığıdır ve American Academy of Orthopaedic Surgeons (AAOS) kaynaklarına göre, tibial sinirin medial malleol arkasında sıkışması sonucu gelişir. Journal of Foot and Ankle Research’te 2020 yılında yayımlanan bir çalışmaya göre, bu sendromun en sık görülen semptomları parestezi (karıncalanma), ağrı ve gece artan uyuşma hissidir.

Araştırmalar, konservatif tedavi (atel, kortizon enjeksiyonu, ayak tabanı desteği) uygulanan hastaların %50-60’ında semptomların belirgin şekilde azaldığını göstermektedir. İlerlemiş vakalarda cerrahi gevşetme (dekompresyon) gerekebilir ve ameliyat sonrası başarı oranı %70-90 arasında bildirilmektedir.

Tarsal Tünel Sendromu Neden Olur?

Tarsal tünel sendromu, ayakta sinir sıkışmasına bağlı gelişen bir durumdur ve birçok farklı nedenle ortaya çıkabilir. Bu sendromun temelinde genellikle posterior tibial sinirin tarsal tünel içinde sıkışması yer alır. Aşağıda, tarsal tünel sendromuna yol açabilen başlıca nedenleri bulabilirsiniz:

• Düz Tabanlık (Pes Planus): Düz tabanlık, ayak kemerinin çökmesine neden olarak ayak bileğinde ve tarsal tünel bölgesinde anormal stres yaratır. Bu durum, posterior tibial sinire doğrudan baskı uygulayarak sinir sıkışmasına yol açabilir.
• Anatomik Varyasyonlar: Bazı bireylerde doğuştan gelen farklılıklar (kas, damar, sinir veya kemik yapılarında) tarsal tünel içinde daha dar bir alan yaratabilir. Bu anatomik varyasyonlar, sinirin rahat hareket etmesini engelleyerek kronik sinir basısına neden olabilir.
• Kitleler ve Kistler: Tarsal tünel içinde gelişebilecek ganglion kistleri, lipomlar veya sinir kılıfı tümörleri, sinirin geçtiği yolu daraltarak sıkışma yaratabilir. Bu durum, tarsal tünel sendromunun önemli nedenlerinden biridir.
• Travmalar ve Yaralanmalar: Ayak bileği burkulmaları, kırıklar veya daha önce geçirilmiş cerrahi müdahaleler, sinirin çevresindeki dokularda ödem, nedbe dokusu (skar) ya da şekil bozukluklarına yol açabilir. Bunlar da posterior tibial siniri baskı altına alabilir.
• Sistemik Hastalıklar: Özellikle diyabet (şeker hastalığı), romatoid artrit ve hipotiroidizm gibi sistemik rahatsızlıklar, sinir dokusunda inflamasyon, ödem veya yapısal değişikliklere neden olabilir. Bu durumlar, sinir sıkışması riskini artırır ve tarsal tünel sendromuna zemin hazırlar.

Tarsal Tünel Sendromunda Hangi Sinir Sıkışır?

Tarsal tünel sendromunda posterior tibial sinir ve 3 tane uç dalı olan medial plantar, lateral plantar ve kalkaneal sinirler sıkışır. Ayrıca Tarsal tünel ameliyatında hem ana sinir olan posterior tibial sinir hem de 3 uç dalı da gevşetilmelidir.

Tarsal Tünel Sendromunun Belirtileri Nelerdir?

Ayakta sinir sıkışması belirtileri genellikle ayak bileği ve ayak tabanında hissedilen ağrı ve yanma hissiyle kendini gösterir. Sinirin sıkışmasına bağlı bir nöropatik ağrı durumu olduğundan, hastaların yaşadığı şikayetler bu doğrultuda şekillenir.

• Ağrı: Ayak bileği, topuk ve ayak tabanında ağrı, özellikle uzun süre ayakta kalma veya yürüyüş sonrası artış gösterebilir.

• Karıncalanma: Ayak bileği ve ayak tabanında karıncalanma ve uyuşma hissi, en sık görülen belirtilerden biridir.

• Uyuşma: Sinirin sıkışmasından kaynaklanan uyuşma, genellikle ayak bileği ve tabanında yoğunlaşır.

• Elektrik Çarpması Benzeri Ağrılar: Bazı hastalar, sol veya sağ ayaklarında ani ve şiddetli, elektrik çarpması tarzında ağrılar tarif edebilmektedir.

• Gece Ağrıları: Uyku sırasında ayak pozisyonuna bağlı olarak tarsal tünelin basıncı artabilir ve posterior tibial sinirin sıkışması şiddetlenebilir. Bu durum, hastayı gece boyunca uyandıran yanıcı tarzda ayak ağrılarına yol açabilir.

• Ayak Parmaklarında Güçsüzlük: İlerlemiş vakalarda, sinir sıkışmasının şiddetine bağlı olarak ayak parmaklarında güçsüzlük görülebilir.

Bu belirtiler, tarsal tünel sendromunun günlük yaşam üzerindeki olumsuz etkilerini artırabilir ve zamanında müdahale edilmediğinde ilerleyebilir. Erken teşhis ve tedavi, bu şikayetlerin yönetiminde kritik öneme sahiptir.

Ayak Tabanında Uyuşma ve Karıncalanma Sebebi

Ayak tabanında hissedilen karıncalanma, yanma, uyuşma veya elektriklenme, çoğu zaman sinir kaynaklıdır. Bu şikâyetlerin en yaygın nedenlerinden biri Tarsal Tünel Sendromudur.

Tarsal tünel, ayak bileğinin iç kısmında yer alan dar bir kanaldır. Bu tünelin içinden geçen posterior tibial sinir, topuk ve ayak tabanına duyu taşır. Bu sinir herhangi bir nedenle baskı altında kalırsa, sinir iletimi bozulur ve ayağın alt kısmında karıncalanma ve uyuşma başlar.

Tarsal Tünel Sendromuna Bağlı Uyuşmanın Özellikleri:

• Ayak tabanında ve topukta yanıcı ağrı

• Parmaklara yayılan karıncalanma hissi

• Uzun süre ayakta kalınca şikâyetlerin artması

• Gece uykudan uyandıran uyuşma

• Yürüme veya koşma sonrası şiddetlenen batma hissi

Tarsal Tünel Sendromunun Tanısı Nasıl Konulur?

Tarsal tünel sendromunun tanısı, hastanın semptomları, tıbbi öyküsü ve fiziksel muayene bulgularının değerlendirmesiyle konulur.

Radyolojik görüntüleme çalışmaları: Röntgen, MR ve ultrason gibi görüntüleme çalışmaları, ayak bileği ve tarsal tünel bölgesinde kitleler, kemik yapılarında anormallikler ve diğer sorunları tespit etmek için kullanılabilir.

Sinir iletim çalışmaları: Elektromiyografi (EMG) gibi sinir fonksiyonunu değerlendiren testler, tarsal tünel sendromu tanısını doğrulamaya ve sinir hasarının şiddetini belirlemeye yardımcı olabilir. Ancak EMG yöntemi her Tarsal Tünel sendromu olan hastada pozitif çıkmayabilir.

Tarsal Tünel Ayırıcı Tanısı

Eğer bir hastada topuk dikeni veya plantar fasit tanısı alıp buna uygun tedavi görüp, yanıt alamamışsa yani iyileşmiyorsa, topuk dikeni veya plantar fasit tanısını gözden geçirmekte yarar vardır. Plantar fasit veya topuk dikeni olan hastaların bir kısmında asıl sorun bu hastalarda tarsal tünel sendromu da olduğudur.

Tarsal Tünel Sendromu Tedavisi

Özellikle Tarsal tünel sendromu tedavisi, hastanın semptomlarının şiddetine, nedenine ve süresine bağlı olarak ameliyat ile ve ameliyatsız olmak üzere yapılır.

Tarsal Tünel Sendromu Ameliyatsız Tedavi Yöntemleri

• Koruyucu önlemler ve yaşam tarzı değişiklikleri: Aktivite düzeyini azaltarak, uygun ayakkabılar ve destekleyici ayakkabı iç tabanları (ortez) kullanarak ve düzenli istirahat ve buz uygulaması ile ağrı ve yanma belirtileri gerileyebilir.

• İlaçlar: Anti-enflamatuar ilaçlar (örneğin, ibuprofen) ve ağrı kesiciler, ağrı ve inflamasyonu azaltmaya yardımcı olabilir.

• Fizyoterapi: Fizik tedavi, esnekliği ve kas gücünü artırmak, şişmeyi azaltmak ve ağrıyı hafifletmek için terapistler tarafından uygulanabilir. Bu, germe ve güçlendirme egzersizleri, masaj, ultrason ve elektrik uyarımı gibi yöntemler içerebilir.

• Ayak bileği atelleri veya splintler: Ayak bileği atelleri veya splintler, tarsal tünel bölgesindeki sinire baskıyı azaltarak semptomları hafifletebilir.

• Ultrason Eşliğinde Kortizon Enjeksiyonu: Şiddetli vakalarda, tarsal tünel bölgesine kortizon enjeksiyonları uygulayarak enflamasyonu azaltmaya ve ağrıyı hafifletmeye yardımcı olabilir. Özellikle ultrason eşliğinde yapılan enjeksiyonların başarı şansı yüksektir.

Tarsal Tünel Sendromu Ameliyat ile Çözümü var mıdır?

Ameliyat dışı tedavi yöntemlerine yeterli yanıt alınamadığında veya sinir sıkışmasının kist, tümör gibi belirgin bir nedeni olduğunda tarsal tünel sendromu için ameliyat kaçınılmazdır. Tarsal tünel ameliyatında amaç tarsal tüneldeki sinire baskı yapan yapıları temizlemeyi ve siniri serbest bırakmayı amaçlar.

Tarsal tünel ameliyatında sadece posterior tibial sinir değil bu sinirin 3 dalı da gevşetilmelidir. Ameliyatta ana sinirin ve 3 dalının gevşetilmesi tarsal tünel sendromu ameliyatının başarısını sağlayan en önemli faktördür.

Tarsal Tünel Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Ameliyat, genellikle tarsal tünel açıklığını genişletmek için fleksör retinakulum adı verilen bağ dokusunun gevşetilmesi ile ameliyata başlanır. Bu işlem, sinire baskıyı azaltarak ağrı ve rahatsızlığı hafifletmeye yardımcı olur. Ayrıca, cerrah sinire baskı yapan kistler, kemik çıkıntıları veya diğer anormallikleri de çıkarır.

Ancak ameliyat burada bitmez, tarsal tünelde sıkışan posterior tibial sinirin üç tane uç dalı vardır, bunların her birinin ayrı ayrı tünelleri genişletilip uç sinirlerin de gevşetilmesi şarttır. Aksi takdirde ameliyat başarılı olamaz. Tarsal tünel ameliyatı özellikli bir ameliyat olduğundan, bu konuda deneyimli bir cerrah tarafından yapılması uygundur. Op. Dr. Utku Erdem Özer’in yaptığı Tarsal Tünel Sendromu ameliyatını izlemek için bu linki tıklayabilirsiniz: https://youtu.be/XsX1doy4KX0

Tarsal Tünel Sendromu İçin Hangi Doktora Gidilir?

Ortopedi ve Travmatoloji uzmanları tarsal tünel sendromunun tanı ve tedavisinde birincil rol oynar. Semptomlarınızı değerlendirebilecek en doğru hekim bu bölüm uzmanlarıdır.

Tarsal Tünel Sendromu Egzersizleri​

Fizyoterapistler tarafından önerilen ayak bileğinde sinir sıkışması için egzersizler çok önemlidir. Bu egzersizler sinir üzerindeki baskıyı azaltmaya yardımcı olur.

Önerilen Egzersizler:

• Ayak bileği germe hareketleri

• Yumuşak doku masajları

• Sinir mobilizasyon teknikleri

Tarsal Tünel Sendromu Ameliyatı Sonrası İyileşme​

Cerrahi sonrası skar oluşumu sürecinde dikkatli olmak gerekiyor.

Tarsal Tünel Sendromu Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Karıncalanma ve hissizlik gibi semptomlar ilerleyerek kalıcı sinir hasarına dönüşebilir. Ayak altında ağrı günlük aktiviteleri engelleyebilir.

Olası Komplikasyonlar:

• Kalıcı sinir hasarı

• Kas zayıflığı

• Yürüme problemleri

Tarsal Tünel Sendromu Ameliyatı Yorumlar​

Tarsal tünel sendromu ameliyatı yaptıran hastalar genellikle süreçten memnun kalmaktadır. İşte bazı hasta yorumlarımız:

• Ahmet Y.: Ameliyat sonrasında ayağımdaki uyuşma ve karıncalanma büyük ölçüde azaldı. Hareketlerim çok daha rahat hale geldi.

• Leyla K.: Uzun süre ayakta durmak benim için işkenceydi. Ameliyat sonrası ağrılarım büyük ölçüde geçti ve artık daha rahat yürüyebiliyorum.

• Murat S.: Ameliyat öncesinde ciddi ağrılarım vardı, özellikle geceleri dayanılmaz hale geliyordu. Şimdi bu ağrılar tamamen geçti ve uyku düzenim normale döndü.

• Zeynep A.: Tarsal tünel sendromu nedeniyle spordan uzak kalmak zorunda kalmıştım. Ameliyattan sonra yeniden koşmaya başladım ve herhangi bir sorun yaşamıyorum.

Tarsal Tünel Sendromu Hakkında Sık Sorulan Sorular

Tarsal Tünel Sendromu Tehlikeli mi?

Evet. Tarsal tünel sendromu tedavi edilmezse kalıcı sinir hasarına ve duyu kaybına neden olabilir. Uzun vadede ayak tabanında hissizlik, kas zayıflığı ve yürüme sorunları gelişebilir.

Tarsal Tünel Ağrısı Nasıl Geçer?

Tarsal tünel sendromuna bağlı ağrı; istirahat, sinir üzerindeki baskıyı azaltacak tabanlık kullanımı, ilaç tedavisi ve fizik tedaviyle hafifletilebilir. İlerlemiş vakalarda ise cerrahi tedavi gerekebilir.

Tarsal Tünel Sendromu Nasıl Teşhis Edilir?

Tanı için hastanın öyküsü ve fizik muayene önemlidir. Kesin tanı ise EMG (Elektromiyografi) ve sinir iletim hızı testleri ile konur. Gerekirse MRI ile altta yatan neden araştırılır.

Tünel Sendromu Nasıl Geçer?

Erken teşhis, uygun tedavi planlaması ve gerektiğinde cerrahi müdahale ile tarsal tünel sendromu kontrol altına alınabilir. Kalıcı hasar oluşmadan tedavi edilmesi önemlidir.

Tarsal Tünel Sendromu Kendiliğinden Geçer mi?

Hayır. Belirtiler zamanla kötüleşebilir. Kendiliğinden geçmesi beklenmemelidir. Mutlaka bir ortopedi uzmanı tarafından değerlendirilmelidir.

Tarsal Tünel Sendromu Ameliyatsız Tedavi Edilebilir mi?

Evet, hafif vakalarda ameliyatsız tedavi mümkündür. Tabanlık, antiinflamatuar ilaçlar, fizik tedavi ve enjeksiyonlarerken dönemde etkili olabilir.

Tarsal Tünel Ameliyatı Riskli midir?

Genel cerrahi prosedürlerle karşılaştırıldığında düşük risklidir. Ancak enfeksiyon, sinir zedelenmesi ve ağrının devam etmesi gibi olasılıklar göz önünde bulundurulmalıdır.

Tarsal Tünel Sendromu Hangi Ayakta Daha Sık Görülür?

Her iki ayakta da görülebilir, ancak ağrılı aktivitelere ve anatomik yapıya bağlı olarak tek taraflı daha sık olabilir.

Düz Tabanlık Tarsal Tünel Sendromuna Neden Olur mu?

Evet. Düz tabanlık, ayak bileğine binen yükü artırarak tarsal tünel bölgesinde sinir sıkışmasına yol açabilir

Tarsal Tünel Sendromu ile Ayak Bileği Burkulması Arasında Bağlantı Var mı?

Evet. Tekrarlayan ayak bileği burkulmaları, tarsal tünel çevresinde doku hasarına ve sinirin sıkışmasına neden olabilir.

Tarsal Tünel Sendromu ile Topuk Dikeni Aynı Şey mi?

Hayır. İkisi farklı durumlardır. Topuk dikeni kemik kaynaklı, tarsal tünel sendromu ise sinir kaynaklıdır. Ancak her ikisi de ayakta ağrıya neden olabilir.

Tarsal Tünel Sendromu Geceleri Ağrı Yapar mı?

Evet. Özellikle istirahat halindeyken, yani gece saatlerinde karıncalanma ve yanma hissi artabilir.

Tarsal Tünel Sendromu İçin Hangi Doktora Gidilir?

Tarsal tünel sendromu, ortopedi ve travmatoloji uzmanları tarafından teşhis ve tedavi edilir.

Tarsal Tünel Sendromu Spor Yapmayı Engeller mi?

Ağrı ve uyuşma nedeniyle spor yapmayı zorlaştırabilir. Doğru tedavi sonrası spor aktivitelerine dönülebilir.

Tarsal Tünel Sendromu Kalıcı mı?

Tedavi edilmediği takdirde sinir hasarı kalıcı olabilir. Ancak zamanında tanı ve doğru tedaviyle tam iyileşme mümkündür.

Sonuç

Tarsal tünel sendromu, erken teşhis ve doğru tedavi yaklaşımıyla yönetilebilen bir sağlık sorunudur. Uzman hekime başvurmak ve önerilen tedavilere uymak son derece önemlidir.

Makalemizin sonuna geldik okuduğunuz için teşekkürler. İsterseniz utkuerdemozer.com bağlantısından ana sayfaya genel bir göz atabilirsiniz.