Ganglion Kisti (Kistik Higroma)

El ve el bileğinde görülen yumuşak doku kitlelerinin en sık sebebi ganglion kistleridir. Genelde ortaya çıktığı bölgenin komşuluğundaki eklem veya tendonlardan köken alır. En sık el bileği sırtında, el bileğinin avuç içi tarafında, parmakların avuç içi tarafındaki ilk boğumunda ve parmakların uç ekleminin sırt tarafında görüldükleri gibi vücudun eklem ve tendon içeren her yerinden çıkabilirler. Kistik higroma ya da ganglionu ipin ucundaki içi sıvı ya da jel ile dolu su balona benzetmek doğru olacaktır. Bu kistlerin boyutu süreç içinde değişiklik göstermekle beraber, tamamen de ortadan kalkabilir. Kistik higromalar bir kanser türü değildir, kanserleşme olasılığı yoktur ve başka bir bölgeye yayılmaz.


Gangliyon Kistinin Sebepleri Nelerdir?


Ganglion kistinin sebebi tam olarak bilinmemekle beraber eklem veya tendon irritasyonunun oluşması ve mekanik değişiklikler neredeyse tüm olgularda sebep olarak bulunmuştur.


Risk Faktörleri:


- Cinsiyet ve yaş: Gangliyon kistleri herkeste oluşabilmekle beraber kadınlarda ve 20-40 yaş arası popülasyonda daha sık görülür.

- Osteoartrit: (eklem kireçlenmesi) Tırnaklara yakın el parmaklarının eklemlerinde kireçlenme olan hastalarda gangliyon kisti daha sık görülür.

- Eklem ve ya tendon yaralanmaları: Önceden eklem ya da tendon yaralanması geçirenler gangliyon kisti oluşumuna daha yatkındırlar.


Nasıl Tanı Konulur?


Şişliğin yerine ve klinik görünümüne göre tanı kolaylıkla koyulabilmekle birlikte şişlik yapabilen öteki yumuşak doku tümörlerinin ayırıcı tanısını yapmak önemlidir. Ayırıcı tanıyı yaparken en güvenli yöntem MR görüntüleme yöntemidir. Kistin içinden iğne ile aspirasyon tanıyı doğrulamakta kullanılabilen bir yöntem olmakla birlikte güncel tedavide yeri yoktur.


Tedavi Yöntemleri Nelerdir?


Gangliyon kistleri sıklıkla ağrısız olup tedavi gerektirmezler. Genellikle izle-gör yöntemi ile takip edilirler. Ancak gangliyon kisti ağrıya sebep olursa yapılacak olan ya atel ile immobilizasyon ya da cerrahi yöntem ile gangliyon kistini bulunduğu yerden çıkarmaktır.


1. Atelleme: Hareket; gangliyon kistinin büyümesine sebep olduğundan gangliyon kistinin olduğu eklemin geçici olarak atel veya ortez ile sabitlenmesi özellikle yeni ortaya çıkan kistlerin ağrısında seçilecek ilk ve etkili yöntemdir. Kist küçülünce komşuluğundaki sinirlere olan bası ortadan kalkar ve ağrıda rahatlama olur. Kaslarda kullanmamaya bağlı güçsüzlük yapacağından uzun süre atel kullanımından kaçınmak gerekir.


2. Cerrahi: Eğer atellemeye rağmen hastanın ağrıları devam ediyorsa cerrahi tedavi son seçenek olarak düşünülür. Cerrahide yapılması gereken kistin kendisi ile birlikte kökünü izleyip kaynaklandığı eklem veya tendondan çıkarmaktır. Sadece kisti çıkarmak kisitik higroma cerrahisindeki nüks vakaların en önemli sebebidir. Bu nedenle kistik higroma cerrahisi uygularken kan akımını geçici olarak durdurarak(turnike kullanımı) kistin köküne ulaşıp çıkarmak cerrahi başarıyı artırır.